Sử gia Vũ Ngự Chiêu tìm được trong văn khố Pháp hai tài liệu chứng minh Ngô Đình Khả, cha Ngô Đình Diệm, đã lập công cách mạng với thực dân Pháp trong chiến dịch đàn áp phong trào Cần Vương do Phan Đình Phùng lãnh đạo tại Hà Tỉnh, làm bàn đạp cho sự nghiệp quan lại của hai người con trai là Ngô Đình Khôi và Ngô Đình Diệm sau này.
Tài liệu thứ nhất được đăng trong: Vũ Ngự Chiêu, Các Vua Cuối Nhà Nguyễn, Tập II, Văn Hóa, Houston, 2000, trang 602. Đây là một bản báo cáo về hoạt động của Khả trong khi ông ta theo quan Khâm Mạng Nguyễn Thân tảo thanh nghĩa quân Cần Vương của Phan Đình Phùng:
“Le chef de l’insurrection avait été blessé par le feu de nos gardes indigènes et ses hommes l’avaient en toute hâte emporté vers ancienne cachette du prince Ung-Lich. Au bout de 8 jours, Phan Đình Phùng expirait. les chefs qui l’accompaignent (…) se mirent en devoir de renvoyer les partisans dans leur villages après avoir caché leur armement dans la montagne. L’un de ces chefs, le Lãnh Binh Khue s’etait (…) rendu sans conditions avec ses hommes et ses armes, au thuong-bien Ngo Đinh-Kha, délégué du Khăm-Mang dans le haut Quãng Bình.”
Tài liệu thứ hai là một bức thư yêu cầu nhà nước Bảo Hộ Pháp đền đáp công khuyển mã của Khả trong chiến dịch nói trên. Tài liệu này được đăng trong Chính Đạo [Vũ Ngự Chiêu], Hồ Chí Minh: Con người và huyền thoại 1892-1924, Văn Hóa, Houston, 1997, trang 161. Đây là đoạn quan trọng nhất trong bức thư này:
“Dans la séance du Conseil du 28 Août dernier, il a été décidé que le Directeur du nouveau collège serait nommé par le Gouverneur General. J’ai l’honneur de vous proposer pour ce poste, et après avis conforme du Conseil de Régence, l’interprète principal Ngo Dinh Kha. Cet annamite âge de 40 ans jouit d’une considération méritée autant par la dignité et la correction de sa vie privée, que par des connaissances étendus et la solidité de son jugement; ancien interprète de M. Rheinart, qui le tenait en grande estime, il a toujours su se faire apprécier à la Résidence Supérieure. S.E. le Kham Mang l’avait demandé pour l’assiter à la colonne de police, et les services rendus à cette occasion lui ont valu de la Cour le grade de Thai Thuong tu Khanh (…).”
Như vậy thì Miền Nam có trung gian bản xứ Trương Vĩnh Ký, còn miền Trung thì có Ngô Đình Khả. Cho hai người đồng chí này vào chung một trang nhà để họ có bạn cho vui.
